Minh bạch thông tin là một trong những nguyên tắc hoạt động mang tính nền tảng của thị trường chứng khoán (TTCK). Thực hiện nguyên tắc này, một loạt các quy định, quy chế về công bố thông tin trên TTCK đã được xây dựng; và các đối tượng tham gia thị trường phải thực hiện nghĩa vụ công bố thông tin một cách đầy đủ, chính xác và kịp thời theo các chế độ khác nhau như thông tin định kỳ, thông tin bất thường, thông tin theo yêu cầu và một số loại thông tin khác.

Trong số các hạng mục thông tin cần phải công bố, Bản cáo bạch (Prospectus) là tài liệu hoặc dữ liệu điện tử công khai những thông tin chính xác, trung thực, khách quan liên quan đến việc chào bán hoặc niêm yết chứng khoán của tổ chức phát hành.

suces1.jpgNhư vậy, Bản cáo bạch được xây dựng và công bố khi doanh nghiệp chào bán hoặc niêm yết chứng khoán của mình trên thị trường. Đây là tài liệu bắt buộc trong hồ sơ đăng ký chào bán chứng khoán ra công chúng và hồ sơ đăng ký niêm yết chứng khoán tại Sở Giao dịch Chứng khoán hoặc Trung tâm Giao dịch Chứng khoán. Trên TTCK Việt Nam hiện nay, yêu cầu nói trên đã được quy định rõ ràng trong Luật Chứng khoán và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Trên thực tế và về mặt hình thức, có thể phân ra hai dạng Bản cáo bạch là Bản cáo bạch sơ bộ (sử dụng khi cơ quan quản lý xem xét hồ sơ) và Bản cáo bạch chính thức (sử dụng khi cơ quan quản lý chính thức chấp thuận). Ngoài ra, có thể có Bản cáo bạch tóm tắt được tổ chức phát hành sử dụng nhằm chuyển tải thông tin một cách ngắn gọn, dễ hiểu và nhanh chóng đến với đông đảo nhà đầu tư.

Vì vậy, có một điểm chú ý là trước khi chào bán chứng khoán ra công chúng, trong thời gian chờ đợi cơ quan có thẩm quyền xem xét hồ sơ (UBCKNN), tổ chức phát hành chỉ được sử dụng các thông tin đã nêu trong Bản cáo bạch để thực hiện các hoạt động quảng cáo, thăm dò thị trường về khả năng và nhu cầu đối với đợt phát hành. Nói cách khác, về phía nhà đầu tư, những thông tin nêu trong Bản cáo bạch trong thời gian này như ngày phát hành và giá bán chứng khoán chỉ là các thông tin dự kiến.

Nội dung chính của một Bản cáo bạch gồm có:

  • Các nhân tố rủi ro ảnh hưởng đến giá cả cổ phiếu
  • Những người chịu trách nhiệm chính đối với nội dung Bản cáo bạch
  • Các khái niệm được đề cập trong Bản cáo bạch
  • Tình hình và đặc điểm của tổ chức chào bán hoặc niêm yết
  • Đặc điểm của cổ phiếu chào bán hoặc đăng ký niêm yết
  • Mục đích chào bán hoặc niêm yết
  • Kế hoạch sử dụng số tiền thu được từ đợt chào bán
  • Các đối tác liên quan đến việc chào bán
  • Các phụ lục

Với các nội dung như trên, Bản cáo bạch có thể nói là một tài liệu quan trọng hàng đầu liên quan đến đợt phát hành hoặc niêm yết chứng khoán. Về phía doanh nghiệp với tư cách là tổ chức phát hành hoặc niêm yết chứng khoán, Bản cáo bạch là "bản tường trình" chi tiết và tổng thể nhất có thể có về bản thân doanh nghiệp để công bố công khai cho mọi nhà đầu tư; đồng thời cũng thể hiện khả năng và mức độ cam kết của doanh nghiệp đối với hoạt động sản xuất kinh doanh của mình. Đối với nhà đầu tư, Bản cáo bạch lại trở thành một cuốn "cẩm nang" quan trọng hàng đầu trong việc định hướng quyết định đầu tư vào doanh nghiệp.

bizplan.jpgChưa tính tới các nội dung khác và dưới quan điểm đầu tư, Bản cáo bạch đã cung cấp những thông tin mang tính quyết định nhất đối với tính toán đầu tư vì cho biết cả hai mặt rủi ro và lợi nhuận dự kiến khi đầu tư vào chứng khoán của tổ chức công bố. Điểm đặc biệt là toàn bộ các nhân tố rủi ro được đặt lên ngay từ đầu trong nội dung của một Bản cáo bạch. Từ đó nhà đầu tư có thể chú ý tiếp cận và hiểu rõ ràng những phân tích rủi ro mà doanh nghiệp thực hiện và có thể gặp phải, bao gồm rủi ro lãi suất, rủi ro tín dụng, rủi ro ngoại hối, rủi ro thanh toán, rủi ro từ các hoạt động ngoại bảng, rủi ro luật pháp, rủi ro từ đợt chào bán và những rủi ro khác. Ngoài ra, những thông tin quan trọng về tình hình tài chính của doanh nghiệp cũng được thể hiện chi tiết tại các báo cáo tài chính quá khứ cũng như những dự báo và kế hoạch tài chính trong những năm tiếp theo. Trên cơ sở này, nhà đầu tư hoàn toàn có thể tính toán các chỉ tiêu lợi nhuận, khả năng thanh toán, vòng quay tài sản, các hệ số rủi ro lượng hoá cùng với các phân tích tài chính quan trọng khác làm cơ sở cho quyết định mua vào chứng khoán trong đợt chào bán hoặc niêm yết này.

Tóm lại, Bản cáo bạch là một điều kiện bắt buộc trong hoạt động của TTCK, là một bức tranh toàn diện về tổ chức chào bán hoặc niêm yết và đóng vai trò quan trọng hàng đầu trong hệ thống thông tin trên TTCK.

Nguyễn Hoàng
Trang Hỏi – Đáp Chứng Khoán, Chứng khoán Việt Nam số 4, ngày 15/04/2008

=====================================
Bài SAGA – www.saga.vn hợp tác phát hành với Tạp chí Chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước
=====================================

www.saga.vn – Tạp Chí Chứng Khoán – 4/2008

 

0 Comments

You can be the first one to leave a comment.

Leave a Comment

 




 
*